Bələdçi
Əsmaül-Hüsna nədir?
«Əsmaül-Hüsna» Allahın ən gözəl adları deməkdir. Quran buyurur: «Ən gözəl adlar Allahındır; Onu o adlarla çağırın» (Əraf, 180). Bu adlar Allahın zatını, sifətlərini və işlərini bizə tanıdır; müsəlmanlar dua və zikrlərində bu adlarla Ona üz tutur.
«99 ad» hədisi nə deyir?
Səhih hədisdə Peyğəmbər (s.ə.s) belə buyurur: «Allahın doxsan doqquz adı var; kim onları ihsa etsə (mənasını qavrayıb əməl etsə), Cənnətə girər» (Buxari, 2736; Müslim, 2677). Diqqət: bu səhih rəvayət adların sayını və fəzilətini bildirir, lakin adları bir-bir saymır.
Məşhur siyahı haradan gəlir?
Geniş yayılmış 99 adlıq siyahı Tirmizinin rəvayətindəndir (Tirmizi, 3507). Alimlərin bir çoxu (məsələn İbn Həcər, Beyhəqi) bu siyahının ravilərdən biri tərəfindən əlavə edildiyini (idrac) bildirir. Yəni adların özü etibarlıdır, lakin bu konkret siyahı və sıra səhih hədisin mətni deyil, məşhur rəvayətdir.
Adlar harada keçir?
Bu adların böyük hissəsi Quranda birbaşa keçir (məsələn Ər-Rəhman, Əl-Məlik, Əl-Əziz). Bəziləri isə bu formada Quranda keçmir, hədis və ya kökündən gələn istifadəyə əsaslanır. Hər səhifədə adın Quranda keçib-keçmədiyini açıq göstərmişik.
Adlar «tövqifidir»
İslam alimlərinin əksəriyyətinə görə Allahın adları «tövqifidir», yəni yalnız Quran və səhih sünnə ilə sabit olan adlar Ona aid edilə bilər; insan öz fikrincə yeni ad uydura bilməz. Buna görə bu bölmədə yalnız etibarlı mənbələrlə təsdiqlənən məlumat verilir.